Mình vừa xem chương trình Shark Tank, một bạn chủ công ty khi trình bày về các con số kết quả kinh doanh của mình đã gọi một bạn lo về kế toán (cũng là một thành viên góp vốn) vào để trình bày giúp. Sau một hồi liệt kê và suy nghĩ, bạn này vẫn không nói rõ được bức tranh tài chính của công ty mình từ kết quả lợi nhuận đến tình hình tài sản, và theo lời của một Shark, là “càng làm rối hơn”.

Việc này làm mình suy nghĩ đến câu hỏi của một đàn anh “Ai là người nhạy bén về con số nhất công ty? ” Câu trả lời thường được nghĩ đến là nhân viên kế toán vì luôn làm việc với con số.

Tuy vậy, ở khía cạnh khác, người cần nhạy bén với con số mang tính chất quyết định nhất lại chính là chủ doanh nghiệp, sau nữa là những người làm Sales, Marketing, những người làm kế hoạch, làm quản trị sản xuất, quản trị nhân sự, quản trị chuỗi cung ứng…Đây là những nhân vật ảnh hưởng nhất và tạo nên kết quả trong báo cáo tài chính công ty trong kết quả kinh doanh và bảng cân đối tài sản, từ những quyết định hàng ngày của mình.

Và vấn đề đặt ra là vai trò của người làm kế toán trong doanh nghiệp nên như thế nào ?

Ở quy mô nhỏ hoặc khi bắt đầu khởi nghiệp, người chủ doanh nghiệp kiêm luôn vai trò của người làm tài chính kế toán khi phải tính toán ghi chép từng con số trong hoạt động kinh doanh của mình. Có không ít anh chủ tính nhẩm còn siêu hơn cô kế toán, nhìn hàng mẫu biết ngay được chi phí từng công đoạn, nên bán giá bao nhiêu thì có lời, nên sản xuất ở mức bao nhiêu.

Đến khi phát triển lớn hơn, không thể quản hết các mặt trận, các CEO mới cần đến vai trò của giám đốc tài chính, cùng với sự góp mặt của giám đốc bán hàng, giám đốc nhân sự,… quản lý từng lĩnh vực chuyên môn và thật ra vẫn là người quyết những vấn đề cốt lõi nhất trong quản trị điều hành doanh nghiệp.

Người làm kế toán, chia làm 2 nhánh là kế toán tài chính và kế toán quản trị, cũng có những tầng nấc khác nhau. Tùy từng trường hợp, có những người làm kế toán chỉ chuyên được một phần hành hoặc lo làm sổ sách đối phó với thuế để mặc ông chủ cô đơn, đi đọc quyển Tài chính dành cho lãnh đạo không chuyên về tài chính (Finance for non-finance managers) mà tự hiểu tự ra quyết định.

Vai trò của kế toán trong doanh nghiệp nên là người kể chuyện, người kết nối, người hỗ trợ, người tư vấn, cùng với bộ phận nhân sự, là hậu phương vững chắc cho các bộ phận khác tiến công và giúp người chủ nhìn rõ ràng trận địa.

Nhân viên kế toán thông thường tập trung vào việc ghi chép các hoạt động xảy ra trong doanh nghiệp để lên được báo cáo tài chính. Quá trình ghi chép đó cho phép người làm kế toán thấu hiểu và kể được câu chuyện về việc lời lỗ từ đâu mà có, hoạt động nào đang tốt, chỗ nào đang rủi ro, tài sản từ đâu hình thành và đang có những gì… Kết nối với các bộ phận để phân tích và hiểu được ảnh hưởng của từng hoạt động đến kết quả kinh doanh như thế nào, đến dòng máu tiền đang chảy trong doanh nghiệp ra sao và hỗ trợ cho các hoạt động chuyên môn đó. Ở đây hệ thống thông tin và ERP phát huy được cao nhất giá trị. Dấn thêm một bước, bộ phận tài chính kế toán có vai trò tư vấn về chiến lược tài chính, chiến lược thuế, chiến lược kinh doanh cho chủ doanh nghiệp. Vì vậy, ta vẫn thường thấy Giám đốc tài chính có lúc quản lý cả bộ phận nhân sự hoặc tiến vào vị trí Giám đốc điều hành.

Thật tuyệt khi mà các quản lý đều có kiến thức nền về tài chính và bộ phận kế toán không chỉ là chuyên viên ghi sổ, thì mỗi con số trên báo cáo tài chính đều “sống” và tạo nên sức mạnh cho cả doanh nghiệp, mỗi ngày.

#TCDN, #Thuy_Ta